Tetãnguéra Joaju Atyrusu  omboaje  2008 Mayma Tetã Ñe’ẽ Ary ramo, ohechakuáva ñe´ẽnguéraitáre tuicha mba´eha ikatúva ombojoaju tekovekuérape ha ombohape py’aguapy. ONU ohechakuaa, péicha, ñe´ẽnguéra tuichaiteréi mba’e omopyrenda hag̃ua opavavéva rekotee, taha´e ñane´año térã atyháicha, ha ikatuha oporoipytyvõ ojehupyty haguã umi 6 hupytyrã oñemboguapy va’ekue Temimbo’e Opavavévape Guarãme (TOG) ha upéicha avei oñemongu’e haguã Apopyrã Tekojera Miléniope Guarãva (ATM). 

Ko’ã mba’ére UNESCO atyrusu omyakãvaicha, ojerure oñemongu´e hag̃ua opavavéva oñeme´ẽ hag̃ua tesakã umi hetave poteĩ sugui ñe´ẽnguéra oĩva yvy ape´ári ha toñemombarete ijekuaauka ha iñangareko. Ikatu hag̃uáicha ogueraha tenonde gotyo hembiapo, ohenói opa tetã rekuáipe, Tetãnguéra Joaju rakãme, tekohakuéra atype, mbo’ehárape, mba’apohárape ha opaite ohechakauaáva ko’ã mba’épe omba’apove haguã ko’ẽre oñemomba’e, oñemotenonde ha oñepysyrõ haguã opaite ñe’ẽ, umi oĩmava omano haguãicha raẽvete, taha’e ha’éva iporuha opaite ára ha opaite hendápe tekove atýpe ha teko ñomoirũme. 

Koïchiro Matsuura, Sãmbyhyharapavẽ UNESCO-pegua ñe´ẽme, “apopyrã pyahu ñemoheñói tekombo´erãme, ñanduti roguekuéra térã tembiporukuéra arandurã rupive; taha´e ñe´ẽnguéra ikangyvéva térã oguepotáva ñeñangareko térã ijekuaauka tembiporurõ jehe´arã teko ñomoirũme; térã tembiakuaareka rupive moõpa ojoaju ñe´ẽnguéra ha herekopykuaa, ñe´ẽnguéra ha te´yikuéra rembikuaa térã ñe´ẽnguéra ha mba´e pyahu oñemoheñóiva, tekotevẽ oñemyasãi oparupiete temiandu "ñe´ẽnguéra tuicha mba´eha!"”.