Heta ñemoarandu ñe’ênguéra rehegua omombe’u arapýpe oñeñe’êha haimete 6.000 ñe’ê. Iñemosarambi yvyguasukuérape, katu, ijoavypaite.

Ñe’ê arapypegua iku’a peve oñembyaty 8 tetâme: Papua Nova Guinea (832), Indonésia (731), Nigéria (515), India (400), Méhiko (295), Kamerun (286), Austrália (268) ha Brasil (234).

Jepe heta ñe’ê oîmava ha tekotevê iñangareko, sa’i hesâiva. Jehe’a guasu rupi ikatu oî aty omboykéva iñe’ê. Ága katu avei ikatu péva rupi omosarambi pya’eve ñe’ênguéra oikóva oñondive arapýpe.

He’iháicha UNESCO, ñe’ê arypegua 50 ságui jerére 6.000-gui oî okañy haguáicha, 96 ságui oñeñe’ê 4 ságuinte ko arapýpe, ha hetave 90 ságui ojehechaséva oñyñýi 12 ñe’êmente.